Twoje dziecko kończy licencjat i mówi, że chce studiować dalej, tylko już nie w Polsce. Pierwsza reakcja to zwykle seria pytań.
Czy z polską maturą i polskim dyplomem w ogóle da się dostać na zagraniczną uczelnię?
Ile to będzie kosztować?
Czy trzeba znać język na poziomie native speakera?
Dlatego w odpowiedzi na te pytania przygotowaliśmy dzisiejszy artykuł w którym znajdziesz konkretne informacje o kosztach, stypendiach i wymaganiach językowych, które przydadzą się zarówno rodzicom szukającym odpowiedzi, jak i studentom planującym studia magisterskie za granicą.
Studia za granicą to nie tylko jak mogłoby się na pozór wydawać inny język wykładowy. To inny sposób organizacji roku akademickiego, inny system oceniania i zupełnie inne podejście do samodzielności studenta. Na wielu uczelniach zagranicznych student sam układa sobie plan zajęć, wybiera przedmioty fakultatywne i decyduje, w jakim tempie realizuje program. W Polsce ten proces jest zwykle bardziej odgórnie zorganizowany, a wybór kierunku bywa ustalony na cały tok studiów. Dodatkowo studia zagraniczne uczą też samodzielności, której trudno nauczyć się inaczej.
Drugą różnicą jest sposób prowadzenia zajęć. Zamiast klasycznych wykładów dominują seminaria, projekty grupowe i prace badawcze prowadzone razem z wykładowcą. To duża zmiana dla kogoś, kto przez trzy lata licencjatu przyzwyczaił się do innego rytmu nauki. Jeśli więc chcesz studiować za granicą, zanim wyślesz zgłoszenie, sprawdź program konkretnego programu studiów, a nie tylko nazwę uniwersytetu.
Zgłoszenie na zagraniczne studia zwykle wygląda inaczej niż nabór na uczelni w Polsce. Zamiast jednego formularza i wyniku matury, uczelnie proszą o komplet dokumentów: dyplom licencjata, suplement z ocenami, esej motywacyjny, czasem referencje od promotora pracy dyplomowej. Takiego zgłoszenia nie warto zostawiać na ostatnią chwilę, najlepiej zacząć rok przed planowanym wyjazdem na studia. Zanim zaczniesz aplikować na studia za granicą, zbierz wszystkie potrzebne dokumenty w jednym miejscu.
Oto kilka elementów które powtarzają się niemal w każdym procesie rekrutacji niezależnie od kraju czy uczelni:
Pamiętaj jednak aby sprawdzić wymagania uczelni jeszcze przed złożeniem aplikacji na studia, bo część programów ma dodatkowe kryteria, na przykład minimalną średnią ocen z licencjatu.
Popularne kierunki wybierane przez polskich studentów to zarządzanie, informatyka, inżynieria środowiska, psychologia oraz kierunki związane z naukami społecznymi. Oczywiste jest że wybór kierunku studiów często zależy od tego, co student studiował na licencjacie, ale wiele uczelni pozwala też zmienić profil na drugim stopniu, jeśli dana osoba ma odpowiednie podstawy.
Przy wyborze studiów warto zwrócić uwagę nie tylko na nazwę programu, ale też na jego zakres i możliwości praktyk. Część uczelni oferuje programy interdyscyplinarne, łączące na przykład technologię z naukami humanistycznymi, co bywa ciekawą opcją dla osób, które zastanawiają się, w którą stronę chcą pójść zawodowo. Zanim zaczniesz się zastanawiać nad konkretną nazwą kierunku, zobacz jego pełny opis na stronie wydziału.
To pytanie pada najczęściej i nie ma co się dziwić. W końcu studia za granicą na pierwszy rzut oka kojarzą się z wysokimi kosztami czesnego jak i samego życia.
Jednak faktyczna odpowiedź brzmi: to zależy od kraju.
Studia za granicą za darmo są możliwe głównie tam, gdzie edukacja wyższa finansowana jest z podatków, na przykład w części krajów Unii Europejskiej. W takich miejscach studia w uczelniach publicznych bywają bezpłatne albo wymagają jedynie niewielkiej opłaty administracyjnej. Darmowe studia to jednak rzadkość poza Europą, dlatego warto to sprawdzić z wyprzedzeniem.
Pamiętaj jednak, że bezpłatne studia to nie to samo co darmowe życie, bo czesne to nie jedyny koszt. Nawet jeśli opłata za program wynosi zero, trzeba liczyć się z kosztami utrzymania, zakwaterowania i ubezpieczenia. Dlatego zanim ktoś zdecyduje się na wyjazd z myślą o oszczędnościach, warto policzyć całościowy budżet, a nie tylko wysokość czesnego.
Koszt programu za granicą bywa bardzo różny, w zależności od kraju i uczelni. Czesne w sektorze publicznym w niektórych krajach może być symboliczne, a na prywatnych uczelniach w innych miejscach sięgać kilkudziesięciu tysięcy złotych rocznie. Do tego dochodzą koszty życia, czyli wynajem pokoju lub mieszkania, wyżywienie, transport i ubezpieczenie zdrowotne.
| Element budżetu | Orientacyjny zakres miesięczny |
|---|---|
| Zakwaterowanie | 400 do 900 euro |
| Wyżywienie | 200 do 350 euro |
| Transport lokalny | 40 do 90 euro |
| Ubezpieczenie i inne | 50 do 120 euro |
Te liczby różnią się w zależności od danego kraju, dlatego zawsze lepiej zweryfikować aktualny cennik na stronie konkretnej uczelni, zamiast opierać się na ogólnych szacunkach z internetu.
Holandia od lat jest jednym z chętniej wybieranych miejsc przez polskich studentów planujących dalszą naukę. Uczelnie w Holandii oferują wiele programów prowadzonych w całości po angielsku, co eliminuje barierę językową związaną z niderlandzkim. Studia w Holandii przyciągają też sporą liczbą programów z zakresu biznesu, inżynierii i nauk ścisłych, a niektóre uniwersytety publikują swoje wyniki w rankingach typu university ranking, co ułatwia porównanie ofert.
Nabór na te studia zwykle wymaga dyplomu licencjata, potwierdzenia znajomości angielskiego oraz krótkiego eseju motywacyjnego. Część kierunków, szczególnie tych bardziej obleganych, dodatkowo prosi o rozmowę kwalifikacyjną online.
Uczelnie w Anglii od lat przyciągają studentów z całej Europy, w tym z Polski. Studia w Anglii kojarzą się z renomą, ale też z wyższymi kosztami niż w wielu innych krajach europejskich. Program magisterski w tym regionie różni się długością, bo trwa często jeden rok zamiast dwóch, co bywa zaskoczeniem dla osób przyzwyczajonych do polskiego systemu. Studia po angielsku nie muszą jednak oznaczać wyjazdu akurat do Anglii, bo podobne programy oferuje też wiele innych krajów.
Kraje takie jak Wielka Brytania mają też bardziej rozbudowany proces aplikacyjny przez centralny system, w którym student zgłasza się jednocześnie na kilka programów w ramach studiów w Wielkiej Brytanii. Warto to zweryfikować z wyprzedzeniem, bo terminy rekrutacyjne bywają wcześniejsze niż w innych miejscach, a najbardziej prestiżowe uczelnie zamykają nabór jako pierwsze.
Znajomość języka to jeden z podstawowych warunków przyjęcia na zagraniczną uczelnię. Najczęściej wymagany jest certyfikat z języka angielskiego, najczęściej IELTS lub TOEFL. Wymagany wynik zależy od uczelni i kierunku, ale zwykle mieści się w przedziale odpowiadającym poziomowi B2 lub C1.
Na kierunkach prowadzonych w innym języku niż angielski, na przykład wymagających znajomości języka niemieckiego, uczelnia może poprosić o osobny certyfikat dedykowany temu językowi. Studia w języku lokalnym danego miejsca zdarzają się rzadziej na poziomie magisterskim niż programy anglojęzyczne, ale warto to zweryfikować przy konkretnym kierunku. Bez odpowiedniego dokumentu zgłoszenie zwykle nie jest nawet rozpatrywane, dlatego certyfikat warto zdobyć z odpowiednim wyprzedzeniem.
Wymagania na studia drugiego stopnia za granicą różnią się w zależności od uczelni, ale ogólny schemat wygląda podobnie. Poniżej przedstawiamy najważniejsze etapy:
Niektóre uczelnie proszą też o świadectwo dojrzałości w formie tłumaczenia przysięgłego, dlatego dobrze przygotować taki dokument z wyprzedzeniem, zamiast robić to w ostatniej chwili.
To jedno z pytań, które najbardziej niepokoi rodziców. Dobra wiadomość jest taka, że polska matura jest akceptowana w większości krajów Europy oraz w wielu miejscach spoza kontynentu. Świadectwo maturalne traktowane jest jako dokument potwierdzający ukończenie szkoły średniej, co jest wymagane przy zgłoszeniu na studia licencjackie, a pośrednio ma też znaczenie przy ocenie całej ścieżki edukacyjnej osoby aplikującej.
Warto jednak pamiętać, że przy rekrutacji na studia drugiego stopnia liczy się przede wszystkim dyplom licencjata. Sam egzamin maturalny to dopiero pierwszy krok, bo dalej liczy się przede wszystkim przebieg studiów pierwszego stopnia i osiągnięcia akademickie. Wynik polskiej matury bywa istotny głównie na poziomie licencjackim, natomiast wyżej uczelnie patrzą już gdzie indziej.
Nauka w Europie to najczęstszy wybór polskich studentów, głównie ze względu na bliskość geograficzną i niższe koszty niż w przypadku wyjazdu na inny kontynent. Oprócz Holandii i Anglii popularne są też studia we Włoszech, gdzie część placówek publicznych oferuje niskie czesne, a także Dania, znana z wysokiej jakości kształcenia i programów w języku angielskim. Niektóre placówki za granicą prowadzą też studia doktoranckie dla absolwentów magisterki zainteresowanych dalszą karierą naukową.
Poza Europą studia w USA cieszą się dużym zainteresowaniem, choć wiążą się z wyższymi kosztami i bardziej rozbudowanym procesem aplikacyjnym, obejmującym często dodatkowe testy w rodzaju SAT na poziomie licencjackim. Niezależnie od wybranego kraju, dobrym pierwszym krokiem jest porównanie kilku programów naraz, zamiast skupiania się na jednej opcji.
Stypendium to jeden z najważniejszych sposobów na obniżenie kosztów studiowania za granicą. Wiele uczelni prowadzi własne programy stypendialne dla dobrych kandydatów na studia, niezależnie od ich kraju pochodzenia, a niektóre projekty finansowane są wspólnie przez uczelnie i instytucje rządowe. Część grantów to studia dla obywateli konkretnych krajów w ramach umów międzynarodowych, dlatego warto to zweryfikować zanim złożysz wniosek.
Dobrym pomysłem jest zerknięcie na stronę uczelni jeszcze przed rozpoczęciem procesu aplikacyjnego, ponieważ terminy składania wniosków stypendialnych bywają wcześniejsze niż terminy zgłoszeń na sam kierunek. Osoby z dobrymi wynikami z licencjatu i udokumentowanym doświadczeniem zawodowego mają zwykle większe szanse na uzyskanie wsparcia finansowego. Podobne wsparcie dla studentów zagranicznych oraz studentów międzynarodowych programów wymiany oferuje też wiele instytucji rządowych.
Czy da się aplikować bez znajomości drugiego języka obcego poza angielskim? Tak, większość programów anglojęzycznych nie wymaga znajomości lokalnego języka kraju docelowego, choć jego podstawy ułatwiają codzienne życie.
Czy dyplom licencjata z krajowej uczelni jest wystarczający, by ubiegać się o studia magisterskie za granicą? Tak, dyplom z akredytowanej polskiej uczelni jest uznawany w wielu miejscach za granicą, ale niektóre kierunki mogą wymagać dodatkowych przedmiotów zaliczonych w trakcie licencjatu.
Czy warto zgłaszać się na kilka uczelni jednocześnie? Tak, to standardowa praktyka, która zwiększa szansę na przyjęcie i pozwala porównać oferty stypendialne oraz szkolnictwa wyższego w różnych krajach.
Jak długo trwa cały proces przygotowań? Zwykle od kilku miesięcy do roku, dlatego dobrze zacząć odpowiednio wcześnie, żeby dowiedzieć się o wszystkich terminach z wyprzedzeniem.
Czy wiek kandydata ma znaczenie w procesie kwalifikacji? Nie, liczy się przede wszystkim wykształcenie i przygotowanie merytoryczne, a nie wiek absolwenta.
Dbamy, by na naszym blogu — obok aktualności i kolejnych historii sukcesu absolwentów The Swan School — regularnie pojawiały się merytoryczne publikacje. Nasi dydaktycy chętnie dzielą się wiedzą, przemyśleniami i opiniami dotyczącymi rozmaitych aspektów nowoczesnej edukacji.
sprawdź nasz blog